İş Kazası Bildirimi Nasıl Yapılmalıdır?
İş kazası, çalışanın bedenen zarara uğramış olması yani vücut bütünlüğüne zarar gelmesi veya ölüm gerçekleşmesidir. Bu yazımızda “İş Kazası Bildirimine” ilişkin genel bilgiler paylaşılmış olup, hukuki uyuşmazlığınıza ilişkin detaylı bilgi için iletişim bölümündeki bilgilerden Çapa Hukuk Bürosu’na ulaşabilirsiniz.
Kısaca İş Kazası ve Kapsamı
5510 sayılı Sosyal Sigortalar ve Genel Sağlık Sigortası Kanunu m.13’e göre iş kazası; çalışanı bedensel veya ruhsal olarak zarara uğratan olaylardır. Kazanın mutlaka işyerinde gerçekleşmesi gerekmez. Önemli olan, olay ile yapılan iş arasında bir bağlantının bulunmasıdır. Sıralayacağımız koşullarda meydana gelen kazalar, iş kazası olarak kabul edilmektedir; çalışanın işyerinde bulunduğu sırada yaşanan kazalar, işveren tarafından verilen bir görev sırasında yaşanan kazalar, çalışanın işverence başka bir yere gönderilmesi sırasında yaşanan kazalar, işveren tarafından sağlanan araçla işe gidiş-geliş sırasında yaşanan kazalar ve emzirme izni kullanan çalışanın bu sürede işyerinde yaşadığı kazalar.
İş Kazası Bildirimi Nasıl Yapılır? 2026
5510 sayılı Kanun m.13/2 uyarınca, iş kazası bildiriminin Sosyal Güvenlik Kurumu’na yapılması gerekmektedir. Bu bildirim, ilgili SGK müdürlüğüne fiziken yapılabileceği gibi e-bildirim olarak da yapılabilmektedir. Bununla birlikte ölümlü ya da ağır yaralanmalı veya benzeri. kazalarda kolluk kuvvetlerine ve ölümlü ya da uzuv kayıplı kazalarda ÇSGB Bölge Müdürlüğü’ne de bildirim yapılmalıdır.
İş Kazasında Bildirim Süresi
5510 sayılı Kanun m.13/2 uyarınca kazanın öğrenildiği tarihten itibaren 3 iş günü içerisinde SGK’ya bildirim yapılması gerekmektedir. Bu bildirim, ilgili SGK müdürlüğüne fiziken yapılabileceği gibi e-bildirim olarak da yapılabilir. Bununla birlikte ölümlü ya da ağır yaralanmalı ve benzeri kazalarda kolluk kuvvetlerine derhal haber verilmelidir. Ayrıca 6331 sayılı Kanun’un 14. Maddesinin 4. Fıkrası uyarınca ölümlü ve uzuv kayıplı kazalarda 2 iş günü içerisinde ÇSGB Bölge Müdürlüğü’ne de bildirim yapılmalıdır.
| Bildirim Mercii | Süre |
| SGK (Fiziki ya da e-Bildirge) | Kazanın öğrenildiği tarihten itibaren 3 iş günü içinde |
| Kolluk Kuvvetleri | Derhal (Ölümlü / yaralanmalı kazalarda) |
| ÇSGB Bölge Müdürlüğü | Ölümlü ve uzuv kayıplı kazalarda 2 iş günü içinde |
İş Kazası Nereye Bildirilir?
İş kazası meydana gelir gelmez yapılması gereken ilk iş, yaralının sağlık durumunun güvenceye alınmasıdır. Sağlık müdahalesinin hızı hem çalışanın hayatı hem de işverenin hukuki sorumluluğu açısından belirleyici olabilir. Yargıtay kararlarında ilk müdahaledeki gecikme, işveren aleyhine kusur unsuru olarak değerlendirilebilmektedir. Dolayısıyla iş kazası meydana gelir gelmez 112 acil servis aranmalıdır.
İş kazasının öğrenilmesinden itibaren 3 iş günü içerisinde SGK’ya bildirim yapılması gerekmektedir.
İş kazası e-bildirgesi şu şekilde yapılır;
- https://uygulamalar.sgk.gov.tr adresine gidin,
- İşveren girişi yapın (kullanıcı adı ve şifre ile),
- ‘İş Kazası ve Meslek Hastalığı Bildirimi’ menüsünü seçin,
- Açılan forma bilgileri eksiksiz girin,
- Destekleyici belgeleri sisteme yükleyin,
- Formu onaylayın ve bildirim numarasını kaydedin.
İş Kazası Raporu Nasıl Alınır?
İş kazası raporu, yalnızca tıbbi bir belge olmayıp, çalışanın SGK haklarına erişimini ve işverenin hukuki sorumluluğunun belirlenmesini doğrudan etkileyen kritik bir hukuki belgedir. Bu nedenle raporun doğru kurum tarafından, eksiksiz içerikle ve zamanında düzenlenmesi büyük önem taşır. Her sağlık kuruluşu iş kazası raporu düzenleyemez.
Raporun SGK nezdinde geçerli sayılabilmesi için sıralayacağımız kuruluşlardan biri tarafından düzenlenmesi gerekir:
- SGK ile sözleşmeli özel ve kamu hastaneleri
- Eğitim ve Araştırma Hastaneleri
- Üniversite Hastaneleri
- Devlet Hastaneleri
Bunların dışında kalan sağlık kuruluşlarında düzenlenen raporlar SGK tarafından kabul görmeyebilir; bu durum ise çalışanın haklarını kullanamamasına yol açabilir. İş kazası raporunda yer alması gereken unsurlar şunlardır;
- Yaralanmanın türü ve anatomik bölgesi (kırık, kesik, yanık, iç organ hasarı vb.)
- Yaralanmanın ağırlığı ve acil müdahale bilgileri
- Geçici iş göremezlik süresi – çalışanın ne kadar süre çalışamayacağına dair hekim tarafından yapılan tespit
- Kalıcı iş göremezlik tespiti – uzuv kaybı veya kalıcı fonksiyon kaybı söz konusuysa bu durum raporla belgelenir
- Önerilen tedavi süreci ve rehabilitasyon planı
- Olayın iş kazası niteliği taşıdığına ilişkin hekim değerlendirmesi
Raporun hukuki geçerlilik kazanabilmesi için yalnızca fiziksel olarak düzenlenmesi yetmez; sağlık kuruluşu tarafından SGK’nın sistemine elektronik olarak girilmesi zorunludur. Bu adım atlanırsa çalışan, iş göremezlik ödeneği ve sağlık yardımları gibi SGK haklarından faydalanamaz. Sistemine işlendiğini teyit etmek için çalışan, SGK’nın e-Devlet üzerinden sunduğu sorgulama hizmetinden yararlanabilir.
İş kazası raporu ile işverenin SGK’ya yapacağı bildirim birbirinden bağımsız süreçlerdir; ancak ikisi birbirini tamamlar. İşverenin 3 iş günü içinde e-Bildirge üzerinden bildirim yapması, sağlık kuruluşunun ise olayı sistem üzerinden SGK’ya iş kazası olarak işlemesi gerekmektedir. Bu iki adımdan herhangi birinin eksik kalması, çalışanın haklarına erişimini engelleyebilir.
Çalışan veya işveren, düzenlenen rapora itiraz etme hakkına sahiptir. İtiraz, raporun tebliğinden itibaren yasal süreler içinde SGK’ya ya da ilgili yargı merciine yapılabilir. Özellikle iş göremezlik oranına ilişkin tespitlerde itiraz yoluna başvurulması uygulamada sıkça karşılaşılan bir durumdur.
İş Kazası, Meydana Geldiği Gün Bildirilmek Zorunda mı?
Yukarıda da ayrıntılı bir şekilde açıkladığımız üzere 5510 sayılı Kanun’un 13. Maddesi uyarınca iş kazasının öğrenildiği tarihten itibaren 3 iş günü içerisinde SGK’ya bildirilmesi zorunludur. Ölümlü ya da yaralanmalı veyahut derhal tıbbi tedavi gerektiren bir kaza olmadığı müddetçe işverenin kazanın meydana geldiği gün durumu öğrenmesi mümkün olmayabilir. Kanun koyucu bu halleri de ön görerek kazanın öğrenilmesinden itibaren 3 iş günü olarak kazanın bildirim süresini belirlemiştir. Bir diğer anlatımla iş kazasının meydana geldiği gün bildirim zorunluluğu bulunmamaktadır.
İş Kazası 3 Gün İçinde Bildirilmezse Ne Olur?
İş kazasının öğrenilme tarihinden itibaren 3 iş günü içerisinde bildirilmemesi halinde işveren birtakım yaptırımlarla karşı karşıya kalabilir. Bunlar; idari para cezası, SGK rücu talebi, cezai sorumluluk ve kusur oranın tespitindeki değerlendirmeye etkidir.
- İdari Para Cezası: 5510 sayılı Kanun m.102 uyarınca işveren hakkında önemli miktarda idari para cezası uygulanır.
- Kusur Değerlendirmesine Etkisi: Geç bildirim, yargılamada işverenin kusur oranının tespitinde aleyhte delil olarak değerlendirilebilir.
- SGK Rücu Talebi: SGK, gecikme nedeniyle oluşan ek maliyetler için işverene rücu edebilir.
- Cezai Sorumluluk: Ölümlü kazalarda bildirimin yapılmaması ayrıca cezai sorumluluk doğurabilir.
İş Kazası Bildiriminde Cumartesi Günü İş Günü Sayılır mı?
Kural olarak cumartesi günü iş günü sayılmamaktadır. 5510 sayılı Kanun kapsamındaki “iş günü” hesaplamasında hafta sonu yani Cumartesi ve Pazar günleri ile resmi tatiller iş günü dışında sayılmaktadır. Dolayısıyla iş kazası bildirimindeki 3 iş günlük süre hesaplanırken cumartesi günleri bu süreye dahil edilmez.
Örneğin iş kazası Cuma günü öğrenildiyse, 3 iş günlük süre Pazartesi, Salı ve Çarşamba günlerini kapsar; bildirim en geç Çarşamba günü mesai bitimine kadar yapılmalıdır. Bununla birlikte önemli bir istisna vardır: İşyerinde cumartesi fiilen çalışılıyorsa, yani cumartesi o işyeri için normal bir çalışma günüyse, cumartesi de iş günü olarak sayılabilir. Yargıtay bu konuda işyerinin fiili çalışma düzenini esas almaktadır. Bu nedenle işyerinin çalışma takvimine göre değerlendirme yapmak en sağlıklı yaklaşım olacaktır.
İş Kazası Tutanağı Tutulmazsa Ne Olur?
İş kazası tutanağı kazanın nasıl gerçekleştiğini, hangi koşullarda meydana geldiğini ve o an kimlerin orada bulunduğunu belgeleyen tek resmi kayıttır. Düzenlenmediği takdirde olayın oluş biçimine dair tek kaynak tarafların beyanı olarak kalmakta ve bu durum da hem işveren hem de işçi açısından ciddi bir ispat sorunu yaratmaktadır. Olası bir yargılama aşamasında hakim, tutanağın düzenlenmeme sebebini sorgulayacak ve mahkeme tutanağın tutulmamasını işveren aleyhine yorumlayacaktır.
Geriye Dönük İş Kazası Raporu Alınabilir Mi?
Geriye dönük iş kazası raporu alınabilir. Mevzuatta, geriye dönük iş kazası raporu alınamayacağına dair herhangi bir hüküm bulunmamaktadır. Ancak kazanın geçmişte yaşandığını ve iş kazası niteliği taşıdığını ispat etmek tamamen başvuranın üzerindedir. Bu ispat yükü, ilgili taraf bakımından zaman geçtikçe giderek ağırlaşmaktadır.



