Limited Şirketlerde Hisse (Pay) Devri

Limited şirket, Türkiye’deki birçok işletmenin yapısını oluşturan yaygın bir şirket türüdür. 6102 Sayılı Türk Ticaret Kanunu uyarınca limited şirket; esas sermayesi belirli olup, bu sermaye esas sermaye paylarının toplamından oluşur.

Şirketin asıl yapı taşını oluşturan unsurlar esas sermaye paylarıdır. Ortaklar, şirket üzerinde hisse senetleri aracılığıyla söz sahibi olmaktadırlar. Limited şirket hisse senetleri ortaklar arasında el değiştirebilir veya bir üçüncü kişiye devredilebilmektedir. Bahse konu şirketin paylarının el değiştirmesi, ticaret hayatının dinamik yapısının gereklerinden olup son derece dikkatli olunması gereken kritik bir süreçtir.

Bu yazımızda limited şirketlerde hisselerin devrine ilişkin genel bilgiler paylaşılmış olup, konu ile ilgili hukuki uyuşmazlığınız hakkında detaylı bilgi almak veya hukuki danışmanlık desteği için iletişim bölümünde yer alan bilgilerden Çapa Hukuk Bürosu‘na ulaşabilirsiniz.

Limited Şirketlerde Hisse Devri Nedir?

Limited şirketlerde hisse (pay) devri, limited şirket ortaklarının paylarını bir başka ortağa veya bir üçüncü kişiye devretmesi anlamına gelmektedir. Limited şirketlere ilişkin düzenlemeler Türk Ticaret Kanunu’nun 573. ve devamındaki hükümlerde yer almakta olup hisse devir işlemleri de ilgili maddelerde düzenlenmektedir.

Limited şirketlerde pay devirleri; ortaklık yapısında radikal değişikliklere sebep olmakla birlikte şirket açısından ciddi problemler doğurma riskini de içinde barındırır. Bu nedenle pay devrine ilişkin süreçte hukuki danışmanlık almak son derece önem arz etmektedir.

Limited Şirketlerde Hisse Devri Şartları Nelerdir?

Limited şirketlerde hisse devri ve devir sözleşmesi yazılı bir şekilde yapılmak suretiyle tarafların imzalarının noterce onaylanması ile geçerlilik kazanır. Devir sözleşmesinde tarafların bilgileri, devre konu payın nominal değeri, bedeli, ödeme şekline ilişkin hususlar açıkça belirtilmelidir. Ayrıca sözleşme ile getirilmek istenen ek ödeme ve yan edim yükümlülükleri, önerilmeye muhatap olma, önalım, geri alım ve alım hakları ile sözleşme cezasına ilişkin hususlar da sözleşmede yer almalıdır. Rekabet yasağı, ağırlaştırılmış veya tüm ortakları kapsayacak bir şekilde genişletilmiş ise sözleşmede bu durum açıkça düzenlenmelidir. Limited şirketlerde pay devirlerinin üçüncü kişilere karşı ileri sürülebilmesi için şirket pay defterine işlenmesi ve ticaret siciline bildirilmesi gerekmektedir.

Şirket Sözleşmesinde Hisse Devrine İlişkin Kısıtlamalar

Türk Ticaret Kanunu’nda limited şirketlerde hisse devrine ilişkin sınırlamalar bulunduğu gibi pay devri sözleşmesi ile de bazı kısıtlamalar getirilebilmektedir. Kanuni sınırlamalara örnek olarak yazılı şekil şartı ve noter onayı zorunluluğu gösterilebilir. Şirket sözleşmesi ile yapılan kısıtlamalara ise mirasçıların ortak olmasının sınırlanması halinde payların nakde çevrilmesi gerekliliği veya üçüncü kişiye devir yasağına ilişkin hüküm bulunması halinde devrin yalnızca ortaklar arasında gerçekleşebilmesi örnek olarak verilebilir.

Ortağın koymayı taahhüt ettiği sermaye paradan başka bir değer ise sermaye payının şirketin kuruluşunu takip eden üç yıl içinde başkasına devri mümkün değildir.

Genel Kurul Onayı Zorunlu mudur?

Limited şirketlerde genel kurul zorunlu organlardan biri olmakla birlikte pay devrinin geçerli olabilmesi için genel kurul onayının bulunması zorunludur. Şirket ana sözleşmesinde genel kurul onayı olmaksızın hisse devri yapılabileceğine ilişkin bir hüküm konulduğu takdirde devrin geçerliliği için bu şart aranmayacaktır.

Limited şirketlerde pay devri onayı vermek genel kurulun devredilemez yetkilerindendir. Hisse devrine genel kurulda toplantıya katılanların salt çoğunluğu ile karar verilir ve pay defterine kaydedilir. Genel kurul tarafından üç ay içerisinde yazılı olarak onay verilmemesi halinde pay devri kabul edilmiş sayılır.

Genel Kurul Onay Vermezse Ne Olur?

Genel kurul herhangi bir gerekçe göstermeksizin pay devrine ilişkin talebi reddetme hakkına sahiptir. Şirket ana sözleşmesi ile genel kurulun gerekçe gösterme yükümlülüğü getirilebilir. Genel kurulun keyfi olarak pay devrini reddetmesi dürüstlük kurallarına aykırılık teşkil edebileceği için kanun ile böyle bir güvence getirilmek istenmiştir.

Genel kurulun hisse devrine ilişkin talebi reddetmesi durumunda devir işlemi hem devreden hem de devralan açısından herhangi bir hüküm doğurmayacaktır. Devreden veya devralan şirkete karşı devir ile ilgili herhangi bir hak talebinde bulunamaz.

Şirket sözleşmesi ile pay devri yasaklanmış veya genel kurul onay vermeyi reddetmişse ortak, haklı sebeple şirketten çıkma hakkını haizdir. Ortak, mahkeme aracılığıyla şirketten çıkma hakkını kullanabilecektir. Şirket sözleşmesinde ek ödeme veya yan edim yükümlülükleri öngörüldüğü takdirde, devralanın ödeme gücü şüpheli görüldüğü için ondan istenen teminat verilmemişse, genel kurul şirket sözleşmesinde hüküm bulunmasa bile, onayı reddedebilir.

Yukarıda bahsedildiği üzere ana sözleşmede aksine bir hüküm yoksa pay devri genel kurul onayına tabidir. Ancak kanundan doğan bazı istisnai durumlarda genel kurul onayı şartı gerekmeksizin devir işlemi gerçekleşebilecektir. Türk Ticaret Kanunu’nda belirtildiği üzere bu haller aşağıdaki gibidir:

• Sermaye payının mirasla yoluyla kazanılması
• Sermaye payının cebri icra yoluyla kazanılması
• Sermaye payının eşler arasındaki mal rejimi hükümleri yoluyla kazanılması

Limited Şirket Hisse Devri Yasaklanabilir mi?

Limited şirketlerde hisse devrinin yasaklanması veya devir şartlarının yasada öngörülenden daha da ağırlaştırılabilmesi mümkündür. Yasaklanma veya devrin ağırlaştırılabilmesi için şirket sözleşmesine buna ilişkin hüküm konulması gerekmektedir.

Pay devrinin sınırlandırılması, yasaklanması veya kolaylaştırmasına ilişkin genel kurulu kararı; temsil edilen oyların en az üçte ikisinin ve oy hakkı bulunan esas sermayenin tamamının salt çoğunluğunun bir arada bulunması halinde alınabilir.

Hisse Devri İçin Gerekli Evraklar

Limited şirketlerde hisse devri için aşağıdaki evraklar ile başvuru yapılması gerekmektedir:

• İlgili müdürlüğe hitaben dilekçe ( Şirket kaşesi ile yetkili kişi tarafından imzalanmalıdır.)
• Şirket sözleşmesinde aksi öngörülmemişse esas sermaye payının devrine onay veren genel kurul kararının noter onaylı örneği
• Esas sermaye payının devrine ilişkin tarafların imzaları noter onaylı devir sözleşmesi; payın, miras, eşler arasındaki mal rejimi veya icra yoluyla geçmesi halinde buna ilişkin belge.
• Pay geçişinin işlendiği pay defterinin ilgili sayfasının örneği.
• Hisse devriyle birlikte müdür değişikliği de yapılacaksa yeni müdüre ait imza beyannamesi
• Tek pay sahipli olduğuna dair karar (Hisse devri sonucunda şirketin tek ortaklı olması durumunda getirilmelidir.)
• Yeni ortak varsa kimlik fotokopisi
• İşlem hakkında açıklamalar

Adım Adım Limited Şirketlerde Hisse Devri Nasıl Yapılır?

Limited şirketlerse hisse devri için öncelikle yukarıda bahsedilen hisse devri için gerekli evrakların hazırlanması gerekmektedir. Daha sonra düzenlenen hisse devri sözleşmesinin taraflarca imzalanıp bu imzaların noter tarafından onaylanması gerekmektedir. Sözleşmenin geçerlilik kazanabilmesi için esas sözleşmede veya kanunda aksi belirtilmedikçe genel kurul tarafından onaylanması gerekmektedir.

Pay devrinin genel kurul tarafından onaylanmasıyla birlikte devir gerçekleşecektir. Ancak hak kaybının önlenmesi için kanunca zorunluluk arz eden ticaret siciline tescil ve ilan işlemlerinin yapılması gerekmektedir. Zorunlu olmamakla birlikte kanunda gerekli görülmesi sebebiyle devrin pay defterine de kaydedilmesi gerekmektedir.

Hisse Devir Sözleşmesi Nasıl Hazırlanır?

Limited şirket hisse devir sözleşmesi, devreden ile devralan tarafından serbestçe hazırlanabilir. Sözleşmenin geçerli olabilmesi için yazılı bir şekilde düzenlenmesi ve tarafların imzalarının noter tarafından onaylanması gerekmektedir. Sözleşmede yer alması gereken esaslı unsurların bulunmaması halinde sözleşme geçersiz kabul edilecektir.

Hisse Devir Sözleşmesinde Bulunması Gereken Unsurlar

Hisse devir sözleşmesinde devreden ve devralan tarafların kimlik bilgileri, şirketin ticaret unvanı, devre konu esas sermaye payının itibari değeri ve pay devrine ilişkin açık irade beyanı bulunmalıdır. Bunlar sözleşmenin esaslı unsurları olup eksiklikleri halinde sözleşme geçersiz olacaktır.

Türk Ticaret Kanunu’nun 595/1. maddesinde yer aldığı üzere; “Ek ödeme ve yan edim yükümlülükleri; rekabet yasağı ağırlaştırılmış veya tüm ortakları kapsayacak biçimde genişletilmiş ise, bu husus, önerilmeye muhatap olma, önalım, geri alım ve alım hakları ile sözleşme cezasına ilişkin koşullar da belirtilmelidir. ” Belirtilen kayıtların sözleşmede yer almaması sözleşmenin geçerliliğine etki etmemekle birlikte devreden ortağın sorumluluğuna yol açabilme ihtimaline karşı sözleşmede yer verilmesi önemli unsurlardır.

Noter Onay Süreci

Taraflarca düzenlenen hisse devir sözleşmesinin geçerlilik kazanabilmesi için imzalarının noter tarafından onaylanması gerekmektedir. Noter onayı için aşağıdaki belgelerin bulundurulması gerekmektedir:

• Tarafların nüfus cüzdanı veya pasaportu
• Şirket esas sözleşmesi ve imza sirküleri
• Yazılı hisse devir sözleşmesi gerekmektedir.

Ticaret Siciline Tescil ve İlan İşlemleri

Limited şirketlerde esas sermaye paylarının geçişlerinin tescil edilebilmesi için, şirket müdürleri tarafından ticaret siciline başvurulmalıdır. Söz konusu tescil kurucu nitelikte değil açıklayıcı niteliktedir. Ayrıca yapılan tescil, Türkiye Türk Ticaret Sicili Gazetesi’nde ilan olunur. Başvuru, şirketin merkezinin kayıtlı bulunduğu Ticaret Sicili Müdürlüğü’ne yapılmalıdır.

Başvurunun 30 gün içinde yapılmaması halinde, şirketten ayrılan ortak, adının bu paylarla ilgili olarak silinmesi için ticaret siciline başvurabilir. Bunun üzerine sicil müdürü, şirkete, iktisap edenin adının bildirilmesi için süre verir. Verilen süre içerisinde bildirim yapılmaz ise idari para cezası verilmesi söz konusu olabilir.

Ticaret sicilinde yer alan kayda güvenen iyiniyetli kişilerin hakları korunmaktadır. Bu açıdan tescil, üçüncü kişiler açısından devrin geçerli olarak ileri sürülebilmesi için gereken bir şarttır. Tescil yapılmadığı takdirde devralan ortak, devre ilişkin hukuki sonuçları üçüncü kişilere karşı ileri süremez.

Pay Defterine Kayıt Nasıl Yapılır?

Pay Defteri, limited şirketlerde esas sermaye payları ile ilgili bilgilerin yer aldığı kayıtları içermektedir. Türk Ticaret Kanunu’nun 594. maddesine göre; “ortakların, adları, adresleri, her ortağın sahip olduğu esas sermaye payının sayısı, esas sermaye paylarının devirleri ve geçişleri itibarî değerleri, grupları ve esas sermaye payları üzerindeki intifa ve rehin hakları, sahiplerinin adları ve adresleri bu deftere yazılır.”

Limited şirketlerde hisse devrinin pay defterine kaydı zorunlu olmamakla birlikte TTK’da da belirtildiği üzere gerekli görülmektedir. Pay Defterine yapılacak kayıt, genel kurul onayının alınmasıyla gerçekleşen pay devri hakkında bilgi verici bir kayıt niteliğindedir. Pay Defterine yapılan bu kayıt açıklayıcı nitelikte olup payı devreden ile devralan payın deftere kaydedilmesini talep etme hakkına sahiptir. Pay defterine yazılan kayıtlarda, tescil kayıtlarındakinin aksine kayda olan güven korunmamaktadır.

Limited Şirket Hisse Devri Masrafları ve Vergisel Sonuçları

Limited şirket hisse devrine ilişkin masraflar; noter masrafları, tescil ve ilan masraflarından oluşmaktadır. Gerçek pay değerinin hesaplanması, ek imza veya ana sözleşme değişikliği durumu olup olmamasına bağlı olarak ek masraflar çıkabilmektedir. Ayrıca hisse devrinden kaynaklanan kazançlar üzerinde gelir vergisi, KDV, kurumlar vergisi gibi vergilendirmeler yapılabilmektedir.

Noter Masrafları

492 Sayılı Harçlar Kanunu’nun 123. maddesinin üçüncü fıkrasında; anonim ve limited şirketlerin kuruluş, pay devri, sermaye artırımı, birleşme, devir, bölünme ve tür değişiklikleri nedeniyle yapılacak işlemlerin bu Kanunda yazılı harçlardan müstesna olduğu hüküm altına alınmıştır. Dolayısıyla, limited şirketlerin paylarının devrine ilişkin olarak noterlerde düzenlenen Hisse Devir Sözleşmeleri, 492 sayılı Harçlar Kanununun 123. Maddesi uyarınca noter harcına tabi tutulmaz.

Noterler, özel kanunlarında harç, damga vergisi ve resimden muaf olduğu belirtilen, ancak değer içeren işlemlerden, harç alınmış olsa idi alınması gereken harcın % 30’u oranında noter ücreti alırlar.

Ticaret Sicili ve Tescil Giderleri

Hisse devrinde tescile ilişkin giderler devlet harcı, ilan ücreti ve oda ücretinden oluşmaktadır. Söz konusu masraflar her şehrin kendi ticaret odası tarafından belirlenmekte olup şehre göre göre değişkenlik gösterebilmektedir. Ayrıca bu tutarlar her yıl güncellenmektedir.

Hisse Devri Vergiye Tabi midir?

Limited şirket hisse devrinde, devredenin şahıs veya şirket olmasına göre vergilendirme değişkenlik gösterebilmektedir. Devredenin bir şirket olması halinde pay sahip olduğu süreye bağlı olarak da vergisel farklılıklar olabilmektedir.

Limited şirket paylarının devrinden kaynaklanan kazançlar gelir vergisine tabidir. Bu kazançlar Vergi Kanunu’na göre değer artış kazancı olarak kabul edilmektedir. Şirket payları elden çıkarıldığı takdirde elden çıkarma işlemi, istisna tutarını aşacak miktarda kazançla sonuçlanmışsa vergilendirilir.

Kurumlar Vergisi Kanunu’nun 5/1-e maddesinde yer alan şartların gerçekleşmesi halinde kurumların en az iki tam yıl aktiflerinde yer alan iştirak hisselerinin elden çıkarılmasından elde edilen kazancın %50’lik kısmı kurumlar vergisinden istisna edilmiştir. Gerçek kişilerin hisse devri KDV’ne tabi değildir. Şirketlerin aktifinde iki tam yıl süreyle tutulmuş iştirak hisseleri, bu süre dolduktan sonra satılması halinde KDV’nden muaf olmaktadır.

Limited Şirket Hisse Devrinde Pay Bedeli Nasıl Belirlenir?

Limited şirketlerde hisse devrinde payın bedeli tarafların serbest ve ortak iradesi ile belirlenebilir. Bu değer payın nominal değerinin altında, üstünde veya nominal değere eşit olacak şekilde kararlaştırılabilir. Pay devir sözleşmesinde pay bedelinin belirli olması zorunlu olmamakla birlikte belirlenebilir olması gerekmektedir.

Esas Sermaye Payının Gerçek Değeri Nasıl Tespit Edilir?

Pay devrine ilişkin diğer bir önemli husus ise esas sermaye payının bedelinin neye göre belirlenecek olmasıdır. Türk Ticaret Kanunu bu sorunu öngörerek m.597 hükmünü getirmiştir. Buna göre, “Kanunda veya şirket sözleşmesinde esas sermaye payının bedeli olarak gerçek değerin öngörüldüğü durumlarda, taraflar anlaşamamışlarsa bu değer, taraflardan birinin istemi üzerine, şirket merkezinin bulunduğu yerdeki asliye ticaret mahkemesince belirlenir.” Hükümde yer aldığı üzere tarafların anlaşması halinde mahkemeye başvurma zorunluluğu bulunmamakla birlikte taraflar kendi iradeleriyle payın gerçek değerini belirleyebilmektedirler.

Tarafların payın gerçek değerinin belirlenmesi hususunda anlaşmaya varamaması halinde gerçek değerin belirlenmesinde hakkın kullanılacağı tarih esas alınır. Şirket, mahkemeye başvurarak payın gerçek değerinin belirlenmesini talep eder.

Hisse Devri Bedelsiz Yapılabilir mi?

Limited şirketlerde pay devrine ilişkin sözleşme yapılırken kanunda yer alan düzenlemelerin yanı sıra tarafların aralarında anlaştığı hususlar da bu sözleşmede yer alabilmektedir. Limited şirketlerde hisse devrinin bedelli veya bedelsiz olarak yapabileceğine ilişkin sözleşmeye hüküm konulmasında herhangi bir kanuni engel bulunmamaktadır.

Özel Durumlarda Limited Şirket Hisse Devri

Türk Ticaret Kanunu’nun 596. Maddesinde özel durumlarda pay devrine ilişkin düzenleme bulunmaktadır. Buna göre,

“Esas sermaye payının, miras, eşler arasındaki mal rejimine ilişkin hükümler veya icra yoluyla geçmesi hâllerinde, tüm haklar ve borçlar, genel kurulun onayına gerek olmaksızın, esas sermaye payını iktisap eden kişiye geçer.

Şirket, iktisabın öğrenilmesinden itibaren üç ay içinde esas sermaye payının geçtiği kişiyi onaylamayı reddedebilir. Bunun için, şirketin, payları kendi veya ortağı ya da kendisi tarafından gösterilen üçüncü bir kişi hesabına, gerçek değeri üzerinden devralmayı, payın geçtiği kişiye önermesi şarttır.

Red kararı, devrin gerçekleştiği günden itibaren geçerli olmak üzere geriye etkilidir. Red, bu konudaki kararın verilmesine kadar geçen süre içinde alınan genel kurul kararlarının geçerliliğini etkilemez.

Şirket, üç ay içinde esas sermaye payının geçişini açıkça ve yazılı olarak reddetmemişse onayını vermiş sayılır.

Kanunda belirtilen bu özel hallerde hisse devrinin gerçekleşmesi için genel kurul onayı aranmamaktadır. Ancak esas sermaye payına bağlı hak ve borçlar doğrudan intikal sahibine geçmesine rağmen, bu kişinin paya bağlı oy haklarını kullanabilmesi için şirket tarafından ortak olarak tanınması gerekmektedir.

Miras Yoluyla Hisse Geçişi

Mirasçılar, murisin ölümüyle birlikte paydan kaynaklı tüm hak ve borçlar ile birlikte esas sermaye pay senetlerini kazanmaktadırlar. Söz konusu pay senetleri, mirasçılar arasında Miras Hukuku hükümlerine göre paylaştırılacaktır.

Pay sahibinin ölümü sebebiyle pay senetlerinin mirasçıya geçmesi, genel kurul onayını gerektirmemektedir. Ancak paya bağlı oy hakkının kullanılabilmesi için mirasçının şirket tarafından ortak olarak tanınması gerekmektedir.

Boşanmada Mal Paylaşımı ve Şirket Hisseleri

Eşler arasındaki evlilik birliğinin sona ermesi ile birlikte malvarlığının tabi olduğu rejim yasa gereği edinilmiş mallara katılma rejimi olup mallar buna göre tasfiye edilir. Eşlere ait şirketlerin mal rejimi tasfiyesindeki hukuki durum edinilmiş mallara katılma rejimi kapsamına girmektedir. Şirket paylarının 01.01.2002 tarihinden sonra edinilmiş olması şartıyla bu rejim kapsamında paylaşım yapılmaktadır. Eşlerin aralarında mal rejimi sözleşmesi bulunması halinde bu esas alınacaktır. Eşler mal rejiminin tasfiyesi aşamasında sahip oldukları şirket paylarından kaynaklanan katılma alacağı taleplerinde bulunmaları mümkündür.

Haciz Durumunda Hisse Devri

Türk Ticaret Kanunu’nun 133. maddesinde belirtildiği üzere limited şirketler esas sermaye paylarının haczedilmesi ve paraya çevrilmesi mümkündür. Alacaklı, haczedilen payın satışını altı ay içinde istemek zorundadır. Aksi halde satış talep hakkı düşmektedir. Satış işlemini talep hakkına borçlu da sahiptir. Talep tarihinden iki ay içinde satışın gerçekleştirilmesi gerekmektedir.

Limited şirketlerde haciz halindeki payın devrine ilişkin TTK m.596 hükmüne göre “Esas sermaye payının icra yoluyla geçmesi hâllerinde, tüm haklar ve borçlar, genel kurulun onayına gerek olmaksızın, esas sermaye payını iktisap eden kişiye geçer”. Devamında ise kanun koyucu, şirkete istenmeyen kişilerin girişinin önlenmesi adına “Şirket, iktisabın öğrenilmesinden itibaren üç ay içinde esas sermaye payının geçtiği kişiyi onaylamayı reddedebilir. Bunun için, şirketin, payları kendi veya ortağı ya da kendisi tarafından gösterilen üçüncü bir kişi hesabına, gerçek değeri üzerinden devralmayı, payın geçtiği kişiye önermesi şarttır.” şeklinde bir düzenleme getirmiştir.

Ret kararı, devrin gerçekleştiği günden itibaren geçerli olmak üzere geriye etkilidir. Ret, bu konudaki kararın verilmesine kadar geçen süre içinde alınan genel kurul kararlarının geçerliliğini etkilemez. Şirket, üç ay içinde esas sermaye payının geçişini açıkça ve yazılı olarak reddetmemişse onayını vermiş sayılır.

Senede Bağlı Payların Devri

Limited şirketlere ilişkin hükümlerde ispat aracı şeklindeki pay senetlerine veya nama yazılı pay senetlerine yönelik özel bir düzenleme bulunmaması sebebiyle TTK m.591’de belirtilen şekilde yazılı devir sözleşmesi yapılması ve imzaların noterce onaylanması gerekmektedir. Aksi belirtilmedikçe pay senetlerinin devri için genel kurulun onayının alınması zorunludur.

Vekaletname ile Hisse Devri Yapılabilir mi?

Taraflar hisse devrine ilişkin sürecin usule uygun bir şekilde yürütülmesi için temsilci atayabilirler. Temsilci tarafından yapılacak olan pay devir işlemlerinin yapılabilmesi için vekaletname veya yetki belgesi gösterilmesi gerekmektedir.

Limited Şirketlerde Hisse Devrinin İptali ve Geçersizliği

Hisse devrinin geçerli olarak kabul edilebilmesi için kanunda belirtilen usul ve esaslara uygun olarak gerçekleştirilmesi gerekmektedir. Hisse devrine ilişkin sözleşmenin yazılı bir biçimde yapılması ve tarafların imzalarının noterlik tarafından onaylanması gerekmektedir. Aksi halde hisse devri geçerli olmayacaktır.

Limited şirketlerde hisse devrinin geçerli olabilmesi için aranan bir başka şart da genel kurul onayının alınmasıdır. Esas sözleşmede aksi öngörülmedikçe genel kurul hisse devrine onay vermediği sürece devir hüküm ve sonuç doğurmayacaktır. Esas sözleşmede öngörülen kısıtlamalara aykırı olacak şekilde veya muvaazalı olarak yapılan pay devir sözleşmeleri de hukuken geçersiz kabul edilmektedir.

Hisse Devri Hangi Durumlarda İptal Edilebilir?

Limited şirketlerde usulüne uygun olarak yapılmayan yani yazılı şekil şartına ve noter onayına aykırı şekilde yapılmış sözleşmelerle veya muvazaalı/irade bozuklukları ile yapılmış sözleşmeler ile gerçekleşen hisse devirleri hisse devri iptali davasına konu olabilmektedir. Bu gibi durumlarda işlem baştan itibaren geçersiz olup devralan, ortak sıfatını kazanamamıştır.

Usule Aykırı Yapılan Hisse Devrinin Sonuçları

Usule aykırı olarak yapılan hisse devri kesin hükümsüzlük sonucunu doğuracaktır. Devir işlemi ve devre ilişkin sözleşme geçersiz olarak kabul edilecektir.

Limited Şirket Hisse Devri Ne Kadar Sürer?

Hisse devri için gerekli evrakların toplanması, sözleşmenin hazırlanması, noter ve genel kurul onayı ile tescil işlemlerinin yapılması gibi süreçlerin tamamlanması gerekmektedir. Bu süreçler her bir kuruma ve kişilere bağlı olarak değişmekle birlikte kesin bir süre tayini belirtmek mümkün değildir.

Devir Sürecinde Uzman Avukat Desteğinin Önemi

Hisse devri, şirketin yapısını doğrudan etkileyen önemli ve dikkat edilmesi gereken bir süreçtir. Sözleşmenin içeriği bakımından tarafların haklarının korunması ve usule uygun bir şekilde sürecin tamamlanabilmesi için profesyonel bir hukuki danışmanlık almak son derece önem arz etmektedir.

Limited Şirket Hissesi Noter Olmadan Devredilebilir mi?

Limited şirketlerde hisse devri tarafların sözleşmedeki imzalarının noter tarafından onay işleminin gerçekleşmesi ile tamamlanır. Noter onayı olmayan adi yazılı devir sözleşmeleri hüküm doğurmayacaktır.

Limited Şirket Hissesinin Tamamı Devredilebilir mi?

Usule ilişkin herhangi bir aykırılık bulunmadığı takdirde limited şirket hisselerinin tamamının üçüncü kişiye veya diğer bir ortağa devredilebilmesi mümkündür.

Şirket Ortağı Kendi Hissesini İstediği Kişiye Devredebilir mi?

Limited şirket ortakları kendi hisselerini esas sözleşmede devre ilişkin bir yasak veya sınırlama olmadığı sürece ve şekil şartlarına uymak suretiyle istediği kişiye devredebilir. Ancak aksi esas sözleşmede belirtilmedikçe devrin gerçekleşebilmesi için genel kurul onayının alınması zorunludur.

Limited Şirket Hisse Devrinde Diğer Ortakların Öncelik Hakkı Var mıdır?

TTK’daki çeşitli düzenlemelerde yer aldığı üzere; şirket sözleşmesinde öngörülmesi şartıyla bağlayıcı olan hükümlerde, ticaret siciline tescil ve ilan edilecek hususlarda, nama yazılı pay senetlerinde “önerilmeye muhatap olma hakkı” açıkça belirtilmelidir. Önerilmeye muhatap olma hakkı, genel kurulun devredilemez haklarından biri olup genel kurul kararıyla kaldırılabilmektedir.

Hisse devrinin söz konusu olduğu hallerde ana sözleşme ile öncelikle diğer ortaklara devrin teklif edilmesi zorunluluğu getirilebilmektedir. Devir teklifi diğer ortaklara yapılmadan önce bahse konu pay bir üçüncü kişiye devredilirse bu devir geçersiz olacaktır.

Hisse Devri Sonrasında Eski Ortak Şirket Borçlarından Sorumlu Olur mu?

Limited şirketlerde payı devreden kişinin sorumluluğu devir tarihine kadar olan mevcut ve muaccel borçlardan ibarettir. Pay devir sözleşmesinde öngörülmediği sürece kamu alacakları haricinde pay devir tarihinden itibaren devredenin sorumluluğuna gidilemez.

Devreden, sermaye payının bir kısmını devretmiş ise ortaklık sıfatı devam etmektedir. Payın devri ile devreden, paya bağlı tüm hak ve yükümlülükler devralana geçmektedir. Ancak şirket, pay devrinin gerçekleştiği tarihten itibaren iki yıl içerisinde iflas ederse 6183 Sayılı Amme Alacaklarının Tahsil Usulü Hakkında Kanun uyarınca devreden ve devralan, kamu borçlarından dolayı müteselsil olarak sorumlu olacaklardır.

Şirket sözleşmesinde ek ödeme yükümlülüğü öngörülmüşse payın devri ile bu yükümlülük devralana geçmektedir. Ancak kanun koyucu buna bir istisna getirerek şirketten ayrılan ortağın da bazı şartların gerçekleşmesi halinde ek ödeme yükümlülüğünden sorumluluğunun devam ettiğini düzenlemiştir. TTK m. 604’e göre, “Şirket, ortağın şirketten ayrılmasının tescil edildiği tarihten itibaren iki yıl içerisinde iflas etmiş ise eski ortaktan da ek ödeme yükümlülüğünün yerine getirilmesi istenir. Ek ödeme yükümlülüğü, halef tarafından yerine getirilmemişse, ortağın sorumluluğu, yükümlülüğü gerçekleştiği tarihte ortağa karşı ileri sürülebileceği ölçüde devam eder”. Esas sermaye payı birden fazla ortağa ait ise, ortaklar bu paydan kaynaklanan ek ödeme ve yan edim yükümlülüğü sebebiyle şirkete karşı birlikte sorumlu olurlar.

Hisse Devri Sonrasında Müdürlük Görevi Devam Eder mi?

Hisse devirlerinde şirket müdürü veya müdürlerinin payını devrederek ortaklıktan çıkması, müdürlük yetkilerinin iptali anlamına gelmemektedir. Payını devreden ortak müdürlük görevine devam edebilir veya şirket ortaklığından çıkan kişinin müdürlük yetkisi iptal edilebilir. Şirketten ayrılan ortak müdür ise müdürlük görevine devam edip etmeyeceği genel kurul onay kararında belirtilmelidir.

Pay devri sonucunda kalan ortaklardan en az biri müdür olarak görev yapmak zorundadır. Kalan ortaklardan hiçbirinde müdürlük yetkisi yoksa ortaklardan birine yönetim ve temsil yetkisi verilmelidir.

Tek Ortaklı Limited Şirkette Hisse Devri Yapılabilir mi?

Tek ortaklı limited şirketlerde tek ortağın payını devretmesi veya iki ortağı bulunan limited şirkette ortaklardan birinin payını diğerine devretmesi mümkündür. Ancak her halükarda genel kurul onayının bulunması gerekmektedir.

Limited Şirket Hissesi, Aile Bireylerine Devredilir mi?

Yazılı şekil şartı ile noter onayının gerçekleştirilmesi koşuluyla limited şirketlerde hisseler aile bireylerine devredilebilmektedir. Ancak bunu engelleyecek bir maddenin esas sözleşmede yer almaması ve genel kurul onayının bulunması şarttır.

Hisse Devri İçin Şirketin Borçsuz Olması Gerekir mi?

Hisse devri için şirketin tamamen borçsuz olması gerekmemektedir. Ancak devralan ortak şirket hissesini tüm hak ve borçlarıyla devralacağından bu borçlardan sorumlu olmadığını ileri süremeyecektir.

Limited Şirket Hissesi Yabancı Kişilere Devredilebilir mi?

Limited şirket hisseleri yabancı uyruklu gerçek veya tüzel kişilere devredilebilmektedir. Devrin geçerli olabilmesi için devre ilişkin kanunda öngörülen prosedürlerin usule uygun bir biçimde uygulanması gerekmektedir.

Hisse Devrinden Sonra Vergi Dairesine Ayrıca Bildirim Yapılması Gerekir mi?

Limited şirketlerde hisse devriyle ilgili vergi dairesine dijital ortamda bildirim yapılması gerekmektedir. Ayrıca gerçek faydalandırıcı bilgi formunun da güncellenmesi hak kayıplarının önüne geçilmesi adına yapılması gereken işlemlerdendir. Limited şirkeyin işyeri SGK dosyası varsa bildirim işlemleri yine ilgili kuruma yapılmalıdır.

Şirket Tescilinden Önce Esas Sermaye Payının Devri Yasağı

Limited şirketlerin tüzel kişilik kazanımı, ticaret siciline tescil ile gerçekleşmektedir. Bedeli ortak tarafından tamamen ödenmemiş olan paylar, ancak şirketin onayı ile devrolunabilir. Devrin miras, eşler arasındaki mal rejimi veya cebri icra yoluyla gerçekleşmesi halinde şirketin onayı gerekmeyebilir. Şirket, devralanın ödeme yeterliliği şüpheli ise ve şirket tarafından istenen teminat verilmemiş ise onay vermeyi reddedebilir.

Pay Devir Taahhüdü Şarta Bağlı Olarak Yapılabilir mi?

Pay devrinin geciktirici veya bozucu bir şarta bağlı olarak yapılması mümkündür. Şarta bağlı olarak yapılan devir taahhütlerinde şart gerçekleşene kadar olan süreçte taahhüt askıda olup şartın gerçekleşmesi ile geçerlilik kazanacaktır. Pay devir borcu altına giren kişinin ölümü halinde mirasçılar, devir borcu altına girmektedir. Belirlenmiş olan şart hukuka veya ahlaka aykırı nitelikte ise şarta bağlı olarak yapılan devir işlemi geçersiz kabul edilecektir.

Hisse Devrinin Sonuçları

Esas sermaye payının devredilmesi ile birlikte paya bağlı bütün hak ve yükümlülükler devralana geçmektedir. Payın devrinin bir bedel karşılığında gerçekleşeceği kararlaştırılmışsa devralan, bu bedeli ödeme yükümlülüğü altındadır. Pay devrinin tescil tarihinden sonraki hak ve borçlardan devralan sorumlu olacaktır.

Devralan pay sahibi, şirkette ortaklık sıfatını kazanmaktadır. Pay sahibinin şahsına tanınan önerilmeye muhatap olma, önalım, geri alım ve alım hakları ile sözleşme cezası payın devralana geçmesi ile sona erecektir.