Ceza HukukuMakalelerimiz

Suç Uydurma Suçu

TCK M.271 suçun iki seçimlik işlenme biçimine yer vermiştir. Failin işlenmemiş suçu işlenmiş gibi yetkili makamlara ihbar etmesi ve işlenmemiş bir suçun delil ve eserlerini soruşturma yapılmasını sağlayacak biçimde uydurması. Suç, ilk işleniş biçimi itibariyle soyut, ikinci işleniş biçimi itibariyle somut tehlike suçudur. Bu yazımızda suç uydurma suçuna ilişkin genel bilgiler paylaşılmış olup, hukuki uyuşmazlığınıza ilişkin detaylı bilgi için iletişim bölümündeki bilgilerden Çapa Hukuk Bürosu’na ulaşabilirsiniz.

Suç Uydurma Suçu Nedir?

Suç uydurma suçunda ihbarda belirli bir kişinin suçun faili olarak gösterilmemesinden ibarettir. Suç uydurma suçunun faili cezai yaptırımı olan bir eylemi uydurmaktadır.

Suç Uydurma Suçunda Fail, Mağdur ve Fiil

Suç uydurma suçunun işlenme biçimi ile iftira suçu arasındaki fark; iftira suçunun konusunu oluşturan fiil, bir başkası tarafından işlenmiş olabileceği gibi, işlenmemiş de olabilir. Oysa suç uydurmaya konu olan fiil işlenmemiş bir fiildir. Ayrıca, iftira suçunun maddi unsuru herhangi bir hukuka aykırı fiil isnadı olabilirken, burada elbette ki bir suçun ihbar edilmiş olması gerekecektir. Bunun sonucu olarak da, yönetsel nitelikte yaptırım gerektiren bir eylemin uydurulması durumunda suç uydurma suçundan söz edilemez.

Suç uydurma suçunun basın ve yayın yoluyla işlenmesi alternatifine suç tipinde yer verilmemiştir ve bu nedenle ilgili gerçek dışı bir haberin basında çıkması üzerine yetkili mercilerce bunun ihbar sayılarak harekete geçilmesi durumunda suç uydurma suçu oluşur.

Suç Uydurma Suçunun Maddi ve Manevi Unsurları

Suç uydurma suçu, seçimlik hareketli bir suç olup, iki seçimlik hareketten birisi ile işlenebilir; Suçun maddi unsurunu oluşturan hareketler;

  1. Failin işlenmediğini bildiği bir suçu yetkili makamlara işlenmiş gibi haber etmesi,
  2. Failin işlenmeyen bir suçun delil ve emarelerini soruşturma yapılmasını sağlayacak biçimde uydurmasıdır.

Suç uydurma suçunun manevi unsuru kasttır. Bu suç ancak doğrudan doğruya kastla işlenebilir. Olası kast yeterli değildir. Suç uydurma suçuna konu olan suçun işlendiği konusunda failin içine düştüğü yanılma, tipiklikte yanılmadır ve kastı ortadan kaldırır.

Suç Uydurma Suçunun Cezası

TCK M.271 uyarınca; “İşlenmediğini bildiği bir suçu, yetkili makamlara işlenmiş gibi ihbar eden ya da işlenmeyen bir suçun delil veya emarelerini soruşturma yapılmasını sağlayacak biçimde uyduran kimseye üç yıla kadar hapis cezası verilir.”

Cezanın Ertelenmesi ve/veya Adli Para Cezasına Çevrilmesi Durumları

TCK M.51 uyarınca İşlediği suçtan dolayı iki yıl veya daha az süreyle hapis cezasına mahkûm edilen kişinin cezası ertelenebilir. Bu sürenin üst sınırı, fiili işlediği sırada on sekiz yaşını doldurmamış veya altmış beş yaşını bitirmiş olan kişiler bakımından üç yıldır.

Suç uydurma suç sebebiyle hükmedilen hapis cezasının ertelenmesi gerekli şartların varlığı halde mümkün olacaktır. Adli para cezası olayına işleniş biçimine göre hapis cezası ile birlikte veya tek başına bir ceza yaptırımı olarak uygulanabilir. Suç uydurma sebebiyle hükmedilen hapis cezası gerekli şartların varlığı halinde adli para cezasına çevrilebilir.

Hükmün Açıklanmasının Geri Bırakılması

Hükmün açıklanmasının geri bırakılması, kurulan hükmün sanık hakkında bir hukuki sonuç doğurmasını ifade eder (CMK 231/5). Burada da farklı bir tür erteleme, başka bir ifadeyle ceza kanunundaki ertelemeye nazaran daha lehe sonuçlar doğuran bir durum söz konusudur. Suç uydurma suçu sebebiyle hükmedilen hapis cezası bakımından hükmün açıklanmasının geri bırakılması kararı olayın mahiyetine göre verilebilir.

Suç Uydurma Suçunda Zamanaşımı Kavramı

Suç uydurma suçunda dava zamanaşımı süresi 8 yıldır. Dava zamanaşımı süresi olan 8 yılın geçmesiyle birlikte suç uydurma suçu soruşturulamaz ve 8 yılın geçmesiyle birlikte de derdest olan ceza dosyası düşer. Suç uydurma suçu şikayete tabi suçlar kategorisinde değildir, bu sebeple savcılık tarafından resen soruşturulur.

Suç Uydurma Suçunda Yetkili ve Görevli Mahkeme

Suç uydurma suçunda yetkili mahkeme; suçun işlendiği yer mahkemesidir. Suç uydurma suçunda görevli mahkeme; “Asliye Ceza Mahkemesi’dir.”

Suç Uydurma ve İftira Suçu Arasındaki Farklar

İftira suçunda suçun kovuşturma organlarına ihbar ve şikayet edilmesinden söz edildiği halde, suç uydurma suçunda yalnızca ihbardan söz edildiği gözden uzak tutulmamalıdır. Bunun sonucu olarak, soruşturması ve kovuşturması şikayete bağlı bir suç uydurularak yetkili makamlara bildirilmiş ise, bu suç oluşmayacaktır.

İftira suçunda olduğu gibi, suçun kasten veya taksirle işlenmiş biçimde uydurulması önem taşımadığı gibi, bu suçun tamamlanmış ya da teşebbüs aşamasında kalmış gibi gösterilmesinin de bir önemi bulunmamaktadır.

Suç Uydurma Suçu Örnekleri

Failin işlenmemiş suçu işlenmiş gibi yetkili makamlara ihbar etmesine örnek olarak; arabasını çarparak çizen kişinin, sigortadan tamir parası alabilmek için, karakola telefon edip evinin önünde park halinde duran arabasını birilerinin çizmiş olduğunu söyleyip tutanak tutulmasını istemesi.

Failin işlenmemiş bir suçun delil ve eserlerini soruşturma yapılmasını sağlayacak biçimde uydurmasına örnek olarak; dikkatsizliğinden ötürü taşıdığı çekleri kaybeden mutemedin, işinden olma korkusuyla, soyulmuş süsü vermek için üstünü başını yırtması, kendi gözlüğünü kırması, kendini yaralaması.

Suç Uydurma Suçu Şikayet Dilekçesi

İSTANBUL CUMHURİYET BAŞSAVCILIĞI’NA

Müşteki : (İsim – Soyisim)

Vekili : Av. Buğra ÇAPA

Şüpheli : (İsim – Soyisim)

Konu : Suç uydurma suçuna ilişkin suç duyurumuzu ihtiva eden dilekçemizdir.

  1. Şüpheli, müvekkile ait işyerinde çalışmaktadır. Müvekkil tarafından şüpheli tarafa 3 adet çek teslim edilmiştir. İşbu çekler tedarikçi şirkete teslim edilmek üzere şüpheliye emanet edilmiştir.
  2. Şüpheli bahse konu çekleri tedarikçi şirkete teslim etmek üzere yolda iken saldırıya uğradığını ve 3 adet çekin saldırganlar tarafından çalındığını, 3 adet çeki korumak suretiyle karşılık verdiğini ancak kendisinin de zarara uğradığını beyan etmiştir.
  3. Şüphelinin bahsettiği saat ve yer bakımından, kamera kayıt görüntülerinden tespit ettiğimiz üzere, şüpheli bahse konu çekleri kaybetmiş ve saldırıya uğradığı süsü vermiştir.
  4. TCK M.271 uyarınca şüpheli suç uydurma suçunu işlemiş ve çekleri kaybetmiştir.

Sonuç ve İstem : TCK M.271 kapsamında suç işleyen şüpheli hakkında gerekli soruşturmaların yapılmasını, şüphelinin eylemleri mucibinde cezalandırılmasını talep ederiz.

Yetkili Makamlara İletilmeyen Suç Uydurma, Suç Teşkil Eder Mi?

TCK M.271/1’de; “işlenmediğini bildiği bir suçu, yetkili makamlara işlenmiş gibi ihbar eden” denilmek suretiyle düzenlenen suçun bu görünüş biçiminde, fail, işlenmemiş bir suçu sanki işlenmiş gibi, bu suçu kovuşturmaya yetkili olan makamlara ihbar etmektir. Kovuşturma organlarını harekete geçirebilecek biçimde, objektif olarak gerçek dışı bir ihbarda bulunulması suçun oluşması için yeterli olup, kovuşturma organlarının gerçekten harekete geçmiş olmaları aranmaz.

Yetkili makam deyimi de CMK M.158’de gösterilen makamları ifade etmektedir. Öyle ki, kamu görevlisine ya da özel güvenlik görevlilerine (Güvenlik Hizmetleri K. M.7/1-g) yapılan bildirim de yetkili makamlara yapılan bildirim olarak değerlendirilmektedir. Dolayısıyla yetkili makamlara iletilmeyen, ihbar edilmeyen suç uydurma, suç teşkil etmeyecektir.

Suç Uydurma Suçunda Hukuksal Yarar Nedir?

TCK, suç uydurmayı, “adliyeye karşı suçlar” içerisinde düzenlemiş olmakla, bu suçta korunan hukuksal yararın da adliyeye olduğunu kabul etmiş bulunmaktadır.

Gerçekten, iftira suçu ile fail işlenmemiş bir suçun faili olarak başka bir kişiyi de gösterdiği için, aynı zamanda kişiye ait bir yarar da korunmakta iken; suç uydurmada yalnızca adliye korunmaktadır. Çünkü işlenmediğini bildiği bir suçu ihbar etmek ve kovuşturma organlarını harekete geçirmek suretiyle fail, adli makamları boş yere uğraştırmakta ve böylece adli makamların gerçekte işlenmiş olan başka suçları daha aktif biçimde kovuşturmasını engellemektedir.

Av. Buğra Çapa

Av. Buğra Çapa, Tekirdağ Anadolu Lisesi’nden mezun olduktan sonra Maltepe Üniversitesi Hukuk Fakültesi’nde hukuk eğitimi almıştır. 2019 yılında Maltepe Üniversitesi Hukuk Fakültesinden mezun olmuştur.

İlgili Makaleler

Bir yanıt yazın

E-posta adresiniz yayınlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir

Başa dön tuşu
Hemen Bilgi Al!