Ceza HukukuMakalelerimiz

İdari Para Cezası

İdari para cezası, herhangi bir yargı kararı olmaksızın bir idari kurum tarafından meydana gelen haksızlığın giderilmesi ve kabahatin tekrar işlenmesini önlemek amacıyla kesilen cezalardır.

Bu yazımızda idari para cezasına ilişkin genel bilgiler paylaşılmış olup, hukuki uyuşmazlığınıza ilişkin detaylı bilgi için iletişim bölümündeki bilgilerden Çapa Hukuk Bürosu’na ulaşabilirsiniz.

İdari Para Cezası Nedir?

İdari para cezası, bir idari yaptırım türüdür. İdari yaptırım, herhangi bir yargı kararı olmaksızın doğrudan idari kurum tarafından idari usullere uygun şekilde verilen cezalardır. İdari yaptırım, idari para cezası ve diğer idari yaptırımlar olmak üzere ikiye ayrılmaktadır.

İdari para cezası, ceza hukuku yaptırımı niteliğinde değildir. Kabahatler Kanunu kapsamında kabahat olarak kabul edilen bir eylem karşılığında kamu kurumlarınca idari para cezasına karar verilir.

İdari Para Cezası Sorgulama

İdari para cezası, e-devlet üzerinden veya www.gib.gov.tr adresi üzerinden sorgulanabilmektedir.

İdari Para Cezasının Adli Para Cezasından Farklı Nedir?

İdari Para Cezası Adli Para Cezası
Kabahatler Kanunu uyarınca işlenen kabahat neticesinde kamu kurumlarınca uygulanan bir yaptırım türüdür. Mahkemelerce verilen bir para cezasıdır.
Ödenmediği takdirde kişiye karşı icrai işlemler yapılabilmektedir. Adli sicile kaydedilir, ödenmediği takdirde hapis cezasına dönebilir.

Adli para cezasıyla ilgili daha fazla bilgi için; https://www.capa.av.tr/adli-para-cezasi/

İdari Para Cezası Nereye Ödenir?

İdari para cezası, 5236 sayılı Kabahatler Kanunu’nun 17. Maddesi uyarınca devlet hazinesine ödenir. Kabahatler Kanunu m.17/3 hükmü uyarınca

“5018 sayılı Kamu Mali Yönetimi ve Kontrol Kanununa ekli (I), (II) ve (III) sayılı cetvellerde yer alan kamu idareleri tarafından verilen idarî para cezalarının ilgili kanunlarında 1/6/2005 tarihinden sonra belirlenen oranın dışındaki kısmı ile Cumhuriyet başsavcılıkları ve mahkemeler tarafından verilen idarî para cezaları Genel Bütçeye gelir kaydedilir. Sosyal güvenlik kurumları ile mahalli idareler tarafından verilen idarî para cezaları kendi bütçelerine gelir kaydedilir. Diğer kamu kurum ve kuruluşları tarafından verilen idarî para cezaları ise, ilgili kanunlarındaki hükümler saklı kalmak kaydıyla, Genel Bütçeye gelir kaydedilir. Kamu kurumu niteliğindeki meslek kuruluşlarının verdiği para cezaları, kendi kanunlarındaki hükümlere tâbidir.”

Ödemelerin nereye yapılacağı bu şekilde belirlenmiştir.

İdari Para Cezası Ödenmezse Ne Olur?

Yukarıda da belirttiğimiz üzere idari para cezaları, adli para cezalarından farklı niteliktedir. İdari para cezası uygulanan kişinin idari para cezası bedelini ödememesi halinde adli para cezalarında olduğu gibi hapis cezasına çevrilmemektedir. Bununla birlikte idari para cezası ödenmesine ilişkin karar alan kamu kurumu, idari para cezası bedeli üzerinde icra işlemleri başlatabilmektedir.

İdari Para Cezasına Nasıl ve Nereye İtiraz Edilir?

İdari para cezası kararının ilgili kişiye tebliği ile birlikte idari para cezasının neden iptal edilmesi gerektiğini açıklayan itiraz dilekçesi ile birlikte gerçek kişinin ikamet adresi, tüzel kişinin tüzel kişiliğinin kayıtlı olduğu yer mahkemesinde sulh ceza hakimliğine itiraz edilir. 5236 sayılı Kabahatler Kanunu m.27 uyarınca yapılacak olan itiraz sulh ceza hakimliklerine yapılmalıdır.

Daha önce de belirttiğimiz gibi idari para cezası, idari yaptırım türlerinden biridir. Dolayısıyla kamu kurumu idari para cezası ile birlikte başka bir idari yaptırım da söz konusu olabilir. Diğer idari yaptırım kararına ilişkin idare mahkemesine idari kararın iptaline ilişkin 60 gün içerisinde iptal davası açılmalıdır.

İdari Para Cezasına İtiraz Süresi Nedir?

İdari para cezasının kişiye tebliğ olmasından itibaren on beş(15) gün içerisinde itiraz edilebilmelidir. On beşgün içerisinde idari para cezasına itiraz edilmezse ceza kesinleşir. Kişinin artık bu cezayı ödemekten kaçınma ve/veya ödememe gibi bir hali kalmaz. İdari para cezasına itiraz süresi 15 gün iken adli mercilerin kararları yönünden sulh ceza mahkemelerine yapılacak olan itiraz süresi 7 gündür.

İdari Para Cezası Memuriyete Engel Mi?

657 sayılı Devlet Memurları Kanunu ile kişinin memuriyete alınmasına ilişkin engeller konulmuştur. Kasti olarak işlenen bir suçtan ötürü bir yıl ve fazlası hapis cezası alınmış olması devlet memurluğuna engeldir. Suçun niteliği önem arz etmemektedir, bir yıldan fazla ceza verilmiş olması yeterlidir. Ancak idari para cezası, memuriyete engel teşkil etmemektedir.

İdari Para Cezası Adli Sicile İşlenir Mi?

İdari para cezaları adli sicile işlenmemektedir. Daha önce de belirttiğimiz üzere idari para cezası Kabahatler Kanunu’nda belirtilen ve kabahat niteliğindeki eylemler neticesinde verilen bir yaptırım türüdür. Dolayısıyla adli bir makam tarafından verilen bir ceza niteliğinde olmadığı için adli sicile de işlenmemektedir.

İdari Para Cezasına Yapılandırma Mümkün Mü?

İdari para cezaları hakkında yapılandırma yapılması mümkündür. Yapılandırma ile alakalı olarak bir kanun, yönetmelik çıkarılmalı ve belirtilen yani seçilen kabahatler yönünden idari para cezaları yapılandırmaya sokulmalıdır. Bir diğer anlatımla her idari para cezası yapılandırılamayabilecektir. İdari para cezasına konu olan eylem özelinde inceleme yapılmalıdır.

Yapılandırma yapılabilen idari para cezasına örnek vermemiz gerekirse 7440 sayılı Kanun’un 3. maddesine göre

“6183 sayılı Amme Alacaklarının Tahsil Usulü Hakkında Kanun kapsamında tahsil dairesine takip için intikal etmiş olan asli ve fer’i amme alacakları”

yapılandırma kapsamına girmektedir.

İdari Para Cezası Taksitlendirilebilir Mi?

İdari para cezası taksitlendirilebilmektedir. 5236 sayılı Kabahatler Kanunu’nun 17. Maddesi ile idari para cezalarının taksitlendirilebileceği hüküm altına alınmıştır. Bu hükme göre eğer kişinin ekonomik durumu idari para cezasını tek seferde ödemeye imkan vermiyorsa ceza, dört eşit taksit ile ödenebilir.

Taksitlendirilen idari para cezasının ilk taksiti taksit talebi ile birlikte ödenmelidir. Aynı zamanda yapılan taksitlendirme bir yıl içerisinde sonlandırılmalıdır.

Av. Yonca İşsever Çapa

Av. Yonca İşsever Çapa, Özel Çamlıca Bilfen Anadolu Lisesi’nden mezun olduktan sonra Özyeğin Üniversitesi Hukuk Fakültesi’nde hukuk eğitimi almıştır. 2018 yılında Özyeğin Üniversitesi Hukuk Fakültesinden mezun olmuştur.

İlgili Makaleler

Bir yanıt yazın

E-posta adresiniz yayınlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir

Başa dön tuşu
Hemen Bilgi Al!